Groot stuk Julianakanaal leeg; een bijzonder ‘vervelende’ klus

,,De bodem komt in zicht!’’ Met die woorden brengt Ilse Overmars de historische drooglegging van het Julianakanaal in beeld, net als John Baliekluiver. ,,De drooglegging in de jaren twintig van de vorige eeuw was niets vergeleken met die van het Julianakanaal tussen de Limburgse plaatsen Berg en Born, zegt hij in woord en beeld.

Het Julianakanaal tussen Berg aan de Maas en Born is tot het voorjaar van 2025 (verwacht wordt tot april) maandenlang gestremd. Een monsterklus met een enorme vervelende nasleep voor uiteraard de beroepsvaart en vervoerders, die immers moeten omvaren via Zeeland en het Belgische Albertkanaal. De eerdere inzet van een afgedamde bouwkuip, waarin het werk plaatsvond en waarlangs kon worden gevaren, moest na lekkages en gevaarlijke situaties worden gestopt. Drooglegging is de enige optie, aldus deskundigen van Rijkswaterstaat al in eerdere verklaringen.

Schaderegeling
Er komt geen extra compensatie voor gedupeerden; wel de gebruikelijke schaderegeling, aldus minister Madlener van Infrastructuur over de situatie. Brancheorganisatie KBN en ondernemers van onder meer het industrieterrein bij Geleen, verwachten miljoenen euro’s aan extra kosten. De schade die wordt voorzien, zou zeker vijf miljoen euro per maand gaan bedragen. Ook wordt door bedrijfsleven gesproken over een bedrag tussen de veertig en honderd miljoen euro. De Tweede Kamer stelde er ook vragen over, maar het kabinet hield vast aan de drooglegging.

Breder en dieper
Het honderd jaar oude kanaal (de aanleg begon in 1925, in 1935 ging het open) wordt (en is) breder en dieper gemaakt zodat ook grotere binnenvaartschepen hier straks kunnen varen. Het Julianakanaal is onderdeel van de Maasroute naar havens in België, Duitsland en Nederland. Nu wordt ook het laatste deel geschikt gemaakt voor tweebaksduwvaart (klasse Vb-schepen): schepen van 190 meter lang, 11,4 meter breed en met een maximale diepgang van 3,5 meter.

Oude Jaguar
Voor de werkzaamheden is veel belangstelling en er komt enorm veel bij kijken. Er is een dam opgeworpen zodat het waterpeil in het kanaal ten zuiden van Born elke dag een meter gecontroleerd kan worden verlaagd waarna Van den Herik Sliedrecht het laatste stuk van het kanaal Limburgse kanaal over vier kilometer kan verruimen. Dat gebeurt onder meer met een moeraskraan voor zeer natte ondergronden.

De politie keek bij de drooglegging mee of er voorwerpen op de bodem in de sliblaag liggen die aan misdaad kunnen worden gelinkt. Spannend werd dat niet. Er werden vooral fietswrakken gevonden. Uit voorzorg had Van Herik al gebaggerd.

Toen in de jaren tachtig van de vorige eeuw een deel van het kanaal werd drooggezet trof Rijkswaterstaat onder andere een oude Jaguar aan op de bodem en een opengebroken kluis.

Ook vissen zijn uit veertig hectare water in veiligheid gebracht door Visserij Service Nederland middels sleepnetten en korte stroomstoten waardoor ze even verdoofd werden en uit het water konden worden geschept.