Kennismaken met Poul van den Elshout

Poul van den Elshout is 51 jaar en woont samen in Breda. Hij studeerde in 1997 summa cum laude af aan de Design Academy in Eindhoven in met een nieuw concept voor een containerterminal op de Maasvlakte. Hij startte directe als zelfstandig ondernemer, verkocht zijn bedrijven in 2015 en ging door als consultant in zijn bedrijf Olderwoord. Sinds vorig jaar is hij verder gespecialiseerd als innovatieconsultant voor de binnenvaart waarvoor hij in eigen beheer een visiedocument schreef voor de binnenvaart voor 2035-2050. Met ingang van deze maand is hij ook een van de columnisten in de Maritiem Courant.

Ben je opgegroeid met het rivierwater in de aderen? 
In 1975 ben ik in Dordrecht geboren als zoon van schippers. Mijn ouders voeren op de Hendor, een lange spits uit 1938. In 1980 hebben ze de Epsilon gekocht waarmee we over het algemeen in Duitsland veevoer naar Stuttgart brachten. In 1981 ben ik in Huijbergen naar het internaat gegaan. Dit was geen schippersinternaat omdat mijn ouders niet wilde dat ik vanzelfsprekend ook schipper zou worden. In 1994 kreeg mijn vader een zwaar ongeluk waardoor ik toch op het punt heb gestaan het stokje (tijdelijk) over te nemen, maar dat wilden mijn ouders niet. We hebben in overleg besloten dat ik mijn studie aan de Design Academy zou afmaken.

We moeten niet alleen voorkomen dat we volume verliezen, maar vooral zo aantrekkelijk worden dat we volume aantrekken; met nieuwe concepten, schonere schepen, meer bereikbaarheid en een goeie prijs

Je presenteerde eerder dit jaar een visie op de toekomst van de binnenvaart, op weg naar 2035 en 2050. Hoe is dat aangeslagen?
Daar is zeer positief op gereageerd. Wat ik vooral heb teruggekregen is dat het is ontvangen als een zeer compleet document met een brede insteek over alle aspecten van de industrie en dat men verrast is door de diepgang van de verschillende scenario’s over onderwerpen als de energietransitie, autonomie, digitalisering, personeelstekorten, vloot diversiteit en capaciteitsissues bij verladers. Ik ben bij verschillende bedrijven projecten opgestart voor onderzoek en het uitrollen van nieuwe proposities of strategieën.

Wat is het belangrijkste/meest verrassende inzicht dat je zelf hebt opgedaan bij het opstellen van het document?
De stappen die de laatste jaren zijn gezet laten zien dat de binnenvaart lang niet zo conservatief is als de meeste mensen zeggen. De potentie waar we als industrie heen kunnen gaan is enorm indrukwekkend, als we de juiste keuzes maken. Waar ik wel van geschrokken ben is de vlootdiversiteit. De overheid heeft hier te weinig aandacht voor terwijl verladers en ontvangers steeds meer in de knel komen. Hierdoor ontstaat een negatieve model-split en dat zal de bereikbaarheid en weerbaarheid van Nederland nadelig beïnvloeden. Met de juiste aandacht, effort en organisatie moeten we dat tij kunnen keren.

Hoe goed is het leven in het Brabantse land? 
Het woont heel relaxed in Breda en woon daar in een prachtig huis met mijn vriendin. We houden beiden van lekker eten maar je zult me tijdens carnaval niet betrappen met een toeter in de stad. Wat dat betreft hadden we net zo goed in een mooi huis in Dordrecht of Rotterdam kunnen wonen, maar we zijn verliefd geworden op ons huidige huis aan de Baronielaan, een van de mooiste straten van Breda.

Wordt Nederland wereldkampioen voetbal? 
Dat zou je aan mijn vriendin moeten vragen.

Wat is de mooiste plek waar je ooit bent geweest? En waar zou je graag nog eens naartoe willen?

Er zijn veel plekken waar ik graag aan terugdenk. Ik heb een half jaar in Japan gewoond toen ik 19 was en daar heb ik goeie herinneringen aan. De cultuur is geweldig en de mensen zijn heel bijzonder. Toen ik daar was stond de kersenbloesem in bloei, dat is heel speciaal om mee te maken. Tijdens mijn reizen fotografeer ik graag met mijn analoge camera’s, dus met rolletjes en film. Dat zorgt ervoor dat je veel beter kijkt voordat je een foto maakt. Daardoor beleef je de omgeving ook anders.

Hoe ingeburgerd zal de afkorting LOHC zijn in de binnenvaart over een paar jaar? 
Ik verwacht dat de waterstofdrager LOHC de komende jaren steeds meer ingeburgerd gaat worden, maar dat het vijf tot tien jaar duurt voordat we het daadwerkelijk kunnen gebruiken. Er moet nog enorm veel werk verzet worden. De kans dat het een succes wordt is daarom heel slecht in te schatten.

Wat zijn de beste aankoop en de grootste miskoop die je ooit hebt gedaan?
Ik heb jaren geleden een analoge camera gekocht in Japan (Nikon FM2n) waarmee ik nog steeds met heel veel liefde fotografeer. Het gaat dan echt om het maken van de foto en niet om de foto zelf. Het geluid en gewicht van de camera zijn geweldig. Waar ik echt op afknap zijn producten die niet doen wat ze beloven. Zo heb ik eens een statief gekocht voor veel te weinig geld die niet met goed fatsoen een camera kon dragen zonder door zijn benen te zakken.

Van welk nieuws zul je nooit meer vergeten waar je was en wat je deed toen je ervan hoorde?
De introductie van de iPhone in 2007 heeft grote impact op mij gemaakt. Er ging een wereld voor me open. De manier hoe je met zo’n klein apparaat kunt interacteren vind ik fascinerend; geen toetsenbord, pinchen van foto’s. Als vormgever en conceptontwikkelaar zijn dat landmarks geweest. Ik weet nog goed dat ik daarna mijn eerste iPhone kocht en gelijk het gevoel van herkenning had hoe ermee om te gaan. Dat vergeet ik nooit meer.

De modal-shift, komt die er nou of niet?
Daarvoor moet een aantal ondernemers uitdagende beslissingen nemen. Als we willen dat vracht via het water gaat moeten er ondernemers zijn die beslissen om partijen voortaan niet via vrachtwagen te vervoeren. Zij maken hun keuze op basis van kosten, maar ook van leveringszekerheid, continuïteit, beschikbaarheid en weerbaarheid. Als binnenvaart moeten we niet alleen voorkomen dat we volume verliezen, maar vooral zo aantrekkelijk worden dat we volume aantrekken; met nieuwe concepten, schonere schepen, meer bereikbaarheid en een goeie prijs. De binnenvaart moet zichtbaar zijn, mensen en bedrijven moeten weten wat we doen, hoe goed we het doen. Daar is veel te winnen, niet alleen voor onze eigen industrie maar voor heel Nederland en Europa.