De verkeerspost als kostenpost. Noodzakelijk of niet?

Ik werd getriggerd door een artikel in een ander vakblad waarin stond dat Rijkswaterstaat door personeelstekort de verkeersbegeleiding rond Dordrecht gedurende een bepaalde periode ‘s nachts plat legde. Wel zou er een RWS-boot in de nachtelijke uren ter plaatse aanwezig zijn.

Wellicht een naïeve vraag van mij, maar als je de begeleiding ’s nachts plat legt, waarom dan ook niet overdag? En waarom wel in die specifieke periode en waarom gewoon niet altijd? Is het ’s nachts ongevaarlijker dan overdag?  

Vragen waar RWS ongetwijfeld antwoord op heeft, maar waarbij ik mij de vraag stel: zijn deze verkeersposten tegenwoordig nog wel nodig in deze vorm? In een tijd waarin de schepen steeds vaker zijn uitgerust met moderne navigatiemiddelen. Er is immers AIS, Inland ECDIS, Rivierinformatie via RIS en in de toekomst EURIS waardoor de schipper continu geïnformeerd wordt over waterhoogtes, verkeersdrukte en sluisbediening. De technologie is toch ver genoeg om veel van de informatietaak van de verkeersposten over te nemen? Wat je vroeger via de marifoon vroeg kun je nu toch gewoon op je scherm krijgen? 

Ik geef toe dat nog niet ieder schip zo modern is uitgerust. Ook is nog niet iedere schipper even digitaal vaardig. Communicatieproblemen omdat de schipper gebrekkig of soms helemaal niet de juiste taal spreekt spelen ook mee, maar dan heeft de man of vrouw op de verkeerspost hier dezelfde problemen mee. Ook beschikt niet alle recreatievaart over deze slimme systemen.

Digitale systemen kunnen kwetsbaar zijn. Ze kunnen uitvallen, kunnen gehackt worden. Dus in de binnenvaart zullen we zeker rekening moeten houden met cybersecurity.

Op een rustige zondagmiddag heeft men op een verkeerspost ook niet veel werk schat ik zo in. Maar dat kan zomaar veranderen. Zeker als het een keer fout gaat, of als er een schip met gevaarlijke stoffen bij betrokken is. In die gevallen zal een verkeerspost zeker een coördinerende rol kunnen vervullen. Dan kan de verkeerspost de spin in het web zijn in het contact met de hulpverlening zoals politie, brandweer en andere hulpverleningsvaartuigen.

Allemaal zaken die men mee moet nemen in de besluitvorming of een verkeerspost noodzakelijk is of niet, of wellicht in een andere efficiëntere vorm moet worden ingericht. Juist in een tijd waarin budgetten van RWS ook veelal ontoereikend zijn om het onderhoud en modernisering van de waterwegen in stand te houden.

Binnen RWS loopt al langer het innovatieprogramma Smart Patrol. Hierin is men al lange tijd bezig met het verder ontwikkelen en efficiënter maken van de Minst Gepeilde Diepte (MGD). Ook met het onderzoek of schepen en pleziervaart zonder AIS beter zichtbaar gemaakt kunnen worden via walradarstations. Dit doet men ook via marktpartijen. Het programma maakt voortgang, maar bevindt zich nog grotendeels in de fase van testen en pilots. Dus een legitieme vraag is dan ook: zolang de digitale infrastructuur nog niet overal uniform is kunnen we dan wel met minder of zelfs zonder verkeersposten toe?