De binnenvaart na de stembus

De verkiezingen zijn voorbij. De debatten zijn verstomd en in Den Haag telt men de zetels alsof het containers in een binnenvaartschip zijn. De politieke kopstukken zijn in heftige formatie gesprekken met elkaar bezig. Ondertussen varen we als binnenvaart gewoon door, verkiezingsuitslagen of niet. 

In oktober een column schrijven die in november in deze krant uitkomt, over de uitslag van de verkiezingen is best uitdagend. Moeilijker in ieder geval dan, zoals ik vroeger deed, de diepgang bepalen bij sterk vallend water voor een reis in de dagvaart naar Basel. 

Of hebben we inmiddels al een nieuw kabinet? Ik kan het mij haast niet voorstellen. Op het moment van schrijven is er van de prognoses geen chocola te maken, dus ook geen kabinet te vormen. Maar wat betekent een nieuwe regering nu voor de binnenvaart? Echte euforie hoor je nog niet in de bedrijfstak. Al jaren varen we tussen de beleidsgolven door met beloftes over vergroening, verduurzaming, digitalisering, modal shift en een betere doorstroming, maar nooit is een echte vaste koers ingezet in Den Haag. Het leek altijd meer op een gegist bestek.

Toch is dit het momentum. In de verkiezingsprogramma’s kwam ontzettend vaak het woord duurzaam voor. Vervoer over water is de oplossing voor ontlasting van de weg. Zou de politiek nu door hebben dat één schip vaak honderden vrachtauto’s vervangt? Cosun Beet Company begrijpt het wel. Vanuit Maastricht werd in de afgelopen bietencampagne ongeveer 300 duizend ton bieten per schip naar de suikerfabriek in Dinteloord vervoerd; goed voor 20 procent CO2-reductie op dat deel van het bietentransport. Ook het bietentransport van Texel naar de fabriek in Vierverlaten gaat per schip.

Wat de sector nu nodig heeft is duidelijkheid. Over emissie-eisen, financiering van vergroening, over vaarwegen met kunstwerken die betrouwbaar en toekomstbestendig zijn. Maar ook vernieuwing is mensenwerk. We kampen in de binnenvaart met een tekort aan jonge vakmensen. We concurreren in een personeelsmarkt met grote organisaties zoals defensie, de gezondheidszorg en de politie. De sector heeft een goede toekomst, maar dan moet het vak nog aantrekkelijker worden. Opleidingen die goed blijven aansluiten op de praktijk en digitale systemen die werken in plaats van frustreren. Ook onnodige administratieve werkzaamheden moeten efficiënter worden.

De nieuwe coalitie zal duidelijke keuzes moeten maken. Wordt er nu meer voor de binnenvaart gekozen of blijft de weg weer favoriet?

Terwijl er geformeerd wordt varen wij gewoon door, want we zijn een betrouwbare modaliteit. Op dit moment hebben we nog een demissionaire minister van Infrastructuur en Waterstaat die een duidelijke focus heeft op de maritieme sector. Van mij mag minister Robert Tieman nog wel even blijven zitten.