Achterstanden ILT-certificaten vrijwel weg: ook aspirantschippers geholpen

De achterstanden bij het keuren en de afgifte van ILT-certificaten voor binnenvaartschepen zijn zo goed als weggewerkt. Keuringsinstanties als NBKB en BSC geven aan zelfs alweer enige tijd vervroegde, tussentijdse keuringen uit te voeren. Dat is een uitkomst voor aspirant-kopers, die afgelopen jaren als gevolg van het ontbreken van actuele certificaten naast de aankoop van bestaande schepen grepen.

,,De markt is tot rust gekomen’’, merkt directeur Alexander van Nederpelt van het Nederlands Bureau Keuringen Binnenvaart (NBKB). ,,Het is weliswaar nog steeds wat moeilijk inschatten: de ene week denk je dat het op orde is, de andere week komt er opeens weer een hoos aan keuringsaanvragen binnen. Maar er lopen bij ons in elk geval geen schepen meer uit hun certificaat, mits een keuring op tijd wordt aangevraagd.’’ 

Positieve geluiden klinken ook bij Bureau Scheepvaart Certificering (BSC), dat eveneens namens toezichthouder Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) certificaten afgeeft, die bewijzen dat beroepsmatig gebruikte schepen voldoen aan de technische eisen, opgesteld naar Europese standaard en het Reglement Onderzoek Schepen op de Rijn (ROSR). ,,In 2024 was het dramatisch gesteld met de wachttijden. Halverwege 2025 ging het al beter en nu is het weer prima op orde’’, reageert Lydia van Woudenberg, kwaliteitsmanager en directielid van BSC. 

Beide instanties geven aan afgelopen periode zelfs alweer vroegtijdig (ver voor het verlopen van een certificaat) schepen te hebben gekeurd, omdat financiers zoals banken daar bij scheepsaankopen om vroegen. ,,We hebben afgelopen halfjaar elke maand weer één tot twee van dergelijke tussentijdse keuringen kunnen uitvoeren. Het zal nog wel een tijdlang maatwerk blijven, maar waar we kunnen proberen we mensen weer te helpen’’, meldt Van Nederpelt. ,,Ook wij zijn in de loop van vorig jaar weer begonnen met het aannemen van dit soort opdrachten’’, zegt Van Woudenberg.

Geen kerntaak

Tussentijds keuren is geen kerntaak van de ILT-keuringsinstanties en dergelijke aanvragen pasten geruime tijd eenvoudigweg niet meer in de overvolle keuringsagenda’s. Dat was heel vervelend, ‘maar we konden niet anders’, stelt zowel Van Woudenberg als Van Nederpelt. Er moesten vanwege de opgelopen wachttijden ‘messcherpe prioriteiten’ worden gesteld. Van Woudenberg: ,,Die prioriteit lag bij schepen waarvan de certificaten verliepen, om te voorkomen dat die uit de vaart moesten worden gehaald.’’ 

Het pijnlijke was: zonder vernieuwd certificaat kwamen banken niet over de brug en kwamen aspirant-kopers klem te zitten. Zoals de jonge ondernemer Martijn Romijn die afgelopen zomer nog zijn verhaal deed in de Maritiem Courant. De aankoop van zijn eerste eigen schip, de Inspe II uit Rijswijk, leek een gelopen race, totdat hij vastliep op het verkrijgen van nieuwe certificering die de bank eiste. De keuringsinstantie waar hij zich al maanden eerder had gemeld, gaf aan toch geen tijd te hebben vanwege een volgelopen agenda. ,,Ik kan dus geen kant op’’, sprak Romijn wanhopig.

De opgelopen wachttijden waren onder meer het gevolg van een tijdelijke schorsing van NBKB in 2024 (vanwege vastgestelde tekortkomingen bij keuringen) en personeelstekorten die ontstonden. Er viel in korte tijd veel keuringscapaciteit weg, keuringsinstanties konden de werkdruk niet meer aan. In reactie daarop werden inspecteurs zo efficiënt mogelijk ingezet en werden nieuwe medewerkers geworven. De ILT voerde daarnaast zelf tijdelijk meer keuringen uit. 

Tij lijkt gekeerd

Het tij lijkt nu blijvend gekeerd. ,,Wij groeien weer in keuringscapaciteit’’, geeft Van Nederpelt aan. ,,Ons aantal medewerkers is intussen meer dan verdubbeld’’, zegt ook Van Woudenberg. Wat helpt bij het laag houden van de wachttijden, is dat aanvragen voor keuringen nu vaker op tijd binnenkomen, ruimschoots voordat een certificaat verloopt. Van Nederpelt:  ,,We hebben de noodzaak tot bijtijds melden afgelopen anderhalf jaar heel bewust uitgedragen. Dat heeft duidelijk effect.’’ 

En er is meer positief nieuws: Martijn Romijn heeft de aankoop van zijn nieuwe schip zo goed als rond. Het certificeringsbureau creëerde alsnog ruimte voor de door de bank geëiste keuringen. Een dezer weken volgt de gang naar de notaris. 

Eind goed algoed, dus. Toch blijft de twintiger met een kleine kater achter. ,,Ik voel me toch een beetje genaaid’’, blikt hij terug. Zijn pijnpunt: veel andere aspirant-kopers grepen wél mis. ,,Dat geeft een dubbel gevoel. Wij draaiden als scheepvaartondernemers op voor de achterstanden die waren ontstaan. Dat frustreert me. Voor mij overheerst nu echter wel de blijdschap.’’

Er lopen geen schepen meer uit hun certificaat, mits een keuring op tijd wordt aangevraagd