‘De toekomst wordt in Drechtsteden gemaakt’

‘De toekomst van de maritieme sector wordt niet in Den Haag of in Brussel bedacht. Die wordt gemaakt in regio’s zoals de Drechtsteden. Kabinetsgezant en oud-minister Marja van Bijsterveldt sprak lovend over het bedrijfsleven in de regio bij de bekendmaking van het De Witt Toekomstpact waarmee miljarden zijn gemoeid voor opschalen van de maritieme maakindustrie.

Ellen Lengkeek

,,Wat mij telkens opnieuw opvalt in deze regio, is hoe vanzelfsprekend samenwerking hier lijkt te zijn. Gemeenten die elkaar weten te vinden. Bedrijven die met elkaar concurreren op de markt, maar elkaar ook opzoeken als partners in innovatie’’, sprak Van Bijsterveldt de zaal toe tijdens de recente lancering van het toekomstpact in Dordrecht. 

Bas Buchner, voorzitter Nederland Maritiem Land en programmadirecteur Maritiem Onbemenst bij de Koninklijke Marine deed een beroep op die kennis binnen Maritieme Bedrijven; zoals Damen, maar ook de binnenvaartsector in zijn algemeen waar autonoom varen al jaren wordt onderzocht. ,,Door in te zetten op dual use benadrukt het pact het belang van de koppeling tussen civiel en militair. Het Toekomstpact benut dual use als versneller: civiele verduurzaming en maritieme veiligheid voeden elkaar via dezelfde technologie. Dit gaat van autonoom varen tot emissiereductie. Zo bouw je aan strategische autonomie en een renderende innovatieschaal.’’

Bijzonder te zien was daarna de presentatie van Buchner met onder meer een defensie-oefening met onbemand (varende) drones om een zeegebied te verkennen, de inzet van vliegende USV’s  en elektrisch powerboten zoals de Dordtse Edorado. 

Living Labs

Het De Witt-pact brengt de vijf actielijnen van de Maritieme Sectoragenda naar de praktijk: het borgt strategische scheepsbouwcapaciteit en veiligheid, versterkt het vestigingsklimaat met talent en ruimte, versnelt innovatie met living labs en koploperprojecten, en werkt aan een eerlijker speelveld met betere toegang tot financiering en opdrachtgeverschap vanuit het Rijk. Anders gezegd, waar de rapporten Wennink – en eerder Draghi – op strategisch niveau de doelstellingen formuleren, focust het De Witt Toekomstpact op de uitvoering ervan.

Daarbij werd gewezen op projecten zoals Stream en Ship.nl binnen de Werf van de Toekomst, waarin negen bedrijven samenwerken. In Stream wordt gebouwd aan een zelflerende productiestraat waarin AI en machine learning samen met lasrobots en cobots de bouwtijd verkorten, de kwaliteit verhogen en de kosten omlaag brengen. Parallel daaraan bundelt Ship.nl de krachten in engineering en bouw van Rijks- en dual use vaartuigen. Op die manier wordt er ook voor gezorgd dat Nederlandse bouwcapaciteit behouden blijft.

ZEDhub

Ook ZEDhub laat zien hoe je de verduurzamingsdoelen uit Wennink en de Sectoragenda op water krijgt. In deze open innovatiehub werken bedrijven, kennisinstellingen en overheid samen aan Zero Emission Dredging. Onder leiding van koplopers uit de waterbouwsector en met partners als Rijkswaterstaat worden pilots opgeschaald, zoals de battery electric dredger, nabehandelingsoplossingen voor methanolverbrandingsmotoren, hybride/batterij en load buffering concepten en het opstellen van normen en procedures voor alternatieve brandstoffen. Arjen de Jong is directeur van stichting ZEDhub: ,,We focussen dus gelijktijdig op zowel technologie als regelgeving, zodat innovaties snel doorgang vinden. Daarom is het ook belangrijk dat het Rijk langetermijngaranties geeft richting waterbouwers, zodat investeringen in innovatie minder risicovol worden en sneller tot uitrol op schaal leiden.’’

Waterstofhub

De Smart Energy Hub Sliedrecht vormt de energetische motor onder deze transitie. Op bedrijventerrein De Driehoek verrijst een waterstofhub waar productie, ondergrondse opslag en tankmogelijkheden samenkomen. De hub werkt als ‘groene batterij’ voor de regio: hij ontlast het stroomnet, maakt overtollige (zonne)stroom inzetbaar en faciliteert emissievrij transport en scheepvaart. 

Arthur Scheffer, ceo van Adsensys Hydrogen Solutions: ,,Met de Smart Energy Hub Sliedrecht bouwen we aan een regionale waterstofader die de energietransitie versnelt en het elektriciteitsnet ontlast. Zo maken we van de Drechtsteden een smart delta waar scheepvaart, maakindustrie en logistiek emissievrij kunnen opschalen.’’